Şimali Amerikada meşə yanğınlarının tüstüsü milyonlarla insanın həyatını çətinləşdirərkən, kosmik yanğın izləmə texnologiyasında yeni bir mərhələ başladı. Google'un maliyyə və texniki dəstəyi ilə hazırlanan FireSat peyk proqramı uğurla orbitə buraxıldı.
Nədir bu FireSat?
FireSat, Yer kürəsinin ətrafında fəaliyyət göstərəcək xüsusi peyklər şəbəkəsidir. Məqsəd meşə yanğınlarını hazırkı peyk sistemlərinin əldən verdiyi qədər tez və dəqiq aşkar etməkdir. Proqramın əsas üstünlüyü odur ki, kiçik sahələrdə başlayan yanğınları – məsələn, bir təyyarə ölçüsündə olan alovları – digər peyklər görməzdən gələrkən FireSat onları dərhal müəyyən edə bilir.
Qeyd edək ki, hazırda mövcud olan meteoroloji və müşahidə peykləri adətən böyük yanğınları aşkar etsə də, ilkin mərhələdəki kiçik alovları qaçırır. Bu səbəbdən yanğınlar nəzarətdən çıxana qədər fərq edilmir. FireSat isə məhz bu boşluğu doldurmaq üçün nəzərdə tutulub.
Niyə indi?
Proqramın buraxılışı ABŞ və Kanadanın bir çox bölgəsində havanın meşə yanğınları tüstüsü ilə çirkləndiyi bir vaxta təsadüf edir. Son həftələr ərzində yüzlərlə yanğın həm insan sağlamlığına, həm də iqtisadiyyata ciddi zərər vurub. FireSat peyklərinin məlumatları yanğınsöndürmə xidmətlərinə erkən xəbərdarlıq etməyə və resursları daha effektiv yönəltməyə kömək edəcək.
Xülasə, Google dəstəkli bu peyk sistemi yalnız texnoloji bir yenilik deyil, həm də iqlim dəyişikliyi fonunda getdikcə artan meşə yanğınları təhlükəsinə qarşı real bir vasitədir. Növbəti mərhələdə şəbəkənin genişləndirilməsi və məlumatların ictimaiyyətə açıq şəkildə təqdim edilməsi planlaşdırılır.
