Kompüterlərin təhlükəsizliyini təmin edən kritik kriptoqrafik açarların son istifadə müddəti yaxınlaşır. Wired'in məlumatına görə, Windows və Linux əməliyyat sistemlərinin yüklənmə (boot) prosesini qoruyan bu açarlar 24 iyun 2025-ci ildən etibarən qüvvədən düşməyə başlayacaq.
Niyə bu vacibdir?
Bu açarlar, kompüterinizin işə düşərkən zərərli proqramlar tərəfindən ələ keçirilməsinin qarşısını alan "Secure Boot" mexanizminin təməl daşıdır. Açarların müddəti bitdikdə, köhnə cihazlarda bəzi proqram təminatı yeniləmələri və hətta əməliyyat sisteminin özünün yüklənməsi problemli ola bilər. Lakin bu, o demək deyil ki, kompüteriniz dərhal işləməyəcək.
Mütəxəssislər qeyd edir ki, ən çox təsirlənəcək qruplar köhnə avadanlıq istifadə edənlər və ya düzgün yeniləmə almayan sistemlər olacaq. Əməliyyat sistemi istehsalçıları, xüsusən Microsoft və Linux distribyutorları, artıq bu problemə qarşı tədbirlər görür. Windows istifadəçiləri üçün ən son yeniləmələrin quraşdırılması, Linux istifadəçiləri üçün isə paylamanın rəsmi kanallarından yeni açarların yüklənməsi tövsiyə olunur.
Nə etməli?
- Windows istifadəçiləri: Windows Update vasitəsilə bütün təhlükəsizlik yeniləmələrini quraşdırın.
- Linux istifadəçiləri: Paylamanızın rəsmi sənədlərində göstərilən təlimatlara əməl edin.
- Köhnə cihaz sahibləri: İstehsalçının veb saytından BIOS/UEFI yeniləmələrini yoxlayın.
24 iyun tarixi bir başlanğıc nöqtəsidir — bütün açarlar eyni anda bitməyəcək, lakin bu proses tədricən baş verəcək. Təhlükəsizlik mütəxəssisləri, istifadəçilərin bu son tarixdən əvvəl sistemlərini yeniləməsini tövsiyə edir. Əks halda, gələcəkdə kompüterinizi işə salarkən gözlənilməz problemlərlə qarşılaşa bilərsiniz.
