ABŞ-ın Texas ştatında məlumat mərkəzləri üçün nəhəng yeni qaz elektrik stansiyası tikiləcək. Lakin bu stansiya adi qaz stansiyalarından qat-qat aşağı effektivliyə malik texnologiya ilə işləyəcək. Bu isə o deməkdir ki, o, hər vahid enerji üçün daha çox yanacaq sərf edəcək və daha çox karbon emissiyası buraxacaq.
Wired jurnalının araşdırmasına görə, bu, heç də tək hal deyil. Son dövrlərdə məlumat mərkəzləri üçün həyata keçirilən bir çox enerji layihəsi bu cür "çirkli" turbinlərə əsaslanır. Məsələ ondadır ki, bu turbinlər daha ucuz və tez quraşdırıla bilir. Enerji şirkətləri sürətlə artan tələbatı qarşılamaq üçün ən praktik variantı seçirlər.
Niyə bu qədər çirkli?
Süni intellekt və bulud hesablama xidmətlərinin sürətli inkişafı məlumat mərkəzlərinin enerji istehlakını kəskin artırıb. Nəticədə enerji sektoru bu tələbatı ən qısa zamanda ödəməyə çalışır. Lakin daha az effektiv texnologiyanın istifadəsi həm yanacaq sərfiyyatını artırır, həm də ətraf mühitə daha çox ziyan vurur. Bu, iqlim dəyişikliyi ilə mübarizə baxımından ciddi narahatlıq doğurur.
Ekoloqlar qeyd edir ki, bu cür layihələr uzunmüddətli perspektivdə enerji keçidi üçün geriyə addımdır. Məlumat mərkəzlərinin enerji tələbatı artsa da, bu tələbatı yaşıl enerji mənbələri ilə qarşılamaq mümkündür. Lakin bazar şərtləri şirkətləri daha sürətli və ucuz həllərə yönəldir.
Azərbaycanda da məlumat mərkəzləri infrastrukturu inkişaf edir. Bu baxımdan yeni layihələrdə enerji səmərəliliyi və bərpa olunan enerji mənbələrinin istifadəsi önəmli məsələdir. Texas'dakı nümunə göstərir ki, qısamüddətli fayda uğrunda qəbul edilən qərarlar ətraf mühitə uzunmüddətli zərər verə bilər.
Mənbə: Wired (https://www.wired.com/story/real-reason-data-center-gas-power-plants-are-so-dirty/)
